Kjo është një temë gjithmonë aktuale dhe delikate njëkohësisht, për shkak të dimensioneve fetare, etike, politike, sociale dhe individuale që përfshin, si dhe për shkak të dinamikës që kjo çështje ka lidhur me kohën, vendin dhe rrethanat specifike, që ndryshojnë në vazhdimësi.
Duke qenë e tillë, ajo nuk ka sesi të mos cekej nga shpallja hyjnore dhe të mos trajtohej gjerësisht nga dijetarët islamë ndër shekuj. Ata kanë zhvilluar një korpus literature të jurisprudencës islame në këtë drejtim, që njihet shpesh me emrat “el-Ahkam es-Sultanijeh” (Dispozitat Shtetërore), “es-Sijaseh esh-Sherije” (Politika e Sheriatit), “Fikhu el-Imameh” (Jurisprudenca e Imamatit/Lidershipit), ku trajtohen me detaje jo vetëm sesi duhet organizuar shteti, por edhe sesi njerëzit duhet të sillen me të.
Sigurisht që edhe ndaj kësaj çështjeje mes myslimanëve gjen disa qasje, që lëvizin nga abstenimi gati absolut dhe distancimi i plotë, duke e parë pushtetin si vend fitneje dhe tundimi, duke vazhduar tek afrimi i kujdesshëm, e duke shkuar deri tek integrimi i plotë në të, pa harruar këtu edhe qasjen e rebelimit dhe luftës. Do të gjesh në historinë islame shembuj nga të gjitha këto, e madje edhe nga njerëz të mirë e figura të njohura.
Kështu që sfida e marrëdhënies me pushtetin dhe pushtetarët, për myslimanët, sidomos për drejtuesit e tyre, qofshin këta hoxhallarë apo intelektualë, nuk është vetëm ajo e njohjes së dispozitave dhe normave adekuate të sakta që mbulojnë këtë fushë, por edhe e aftësive individuale dhe cilësive karakteriale.
Muslimani nuk është rob i pushtetarit, por vetëm i Allahut, dhe misioni i tij në jetë lidhet pikërisht të mbetet në çdo moment në kënaqësinë e Tij, ai nuk është as revolucionar i papërgjegjshëm, që për një plesht djeg jorganin, por as indiferent dhe i izoluar nga kontributi që duhet të japë drejtpërdrejt në të mirë të shoqërisë, duke përmbushur kështu misionin e tij.
Ai është qytetar i ndërgjegjshëm moral, që punon brenda mundësive të tij, duke urdhëruar të mirën, ndaluar të keqen, duke respektuar institucionet dhe ligjet, kur këto i shërbejnë të mirës së bashkësisë dhe të njerëzve, por duke refuzuar me vendosmëri atë që bie ndesh me ligjin hyjnor.
