Një gjykatë e Kombeve të Bashkuara për krime lufte ka refuzuar kërkesën për lirimin e parakohshëm të Ratko Mlladiqit, ish-komandantit famëkeq serbo-boshnjak gjatë luftërave të përgjakshme të ish-Jugosllavisë (1992–1995), i cili ishte përgjegjës për masakrën e Srebrenicës.
Vendimi u shpall të martën nga gjyqtarja Graciela Gatti Santana, në kuadër të Mekanizmit Ndërkombëtar për Gjykatat Penale Residuale, institucioni që trajton rastet e mbetura nga Tribunali për Krime Lufte në ish-Jugosllavi. Gjyqtarja deklaroi se gjendja shëndetësore e Mlladiqit nuk e përmbush kriterin e një “sëmundjeje akute terminale” që do të lejonte lirimin.
“Kasapi i Bosnjës” kërkoi lirimin për shkak të shëndetit
Ratko Mlladiq, i njohur si “Kasapi i Bosnjës”, u dënua me burgim të përjetshëm në vitin 2017 për gjenocid, krime lufte dhe krime kundër njerëzimit. Ai kishte paraqitur një kërkesë për t’u liruar më 3 qershor 2025, duke deklaruar se kishte “vetëm disa muaj jetë”.
“E pranoj se gjendja aktuale e Mlladiqit, i cili është i varur nga ndihma për aktivitetet e përditshme, është e brishtë,” – shkruan Santana në vendimin 12-faqësh të publikuar në Hagë.
“Megjithatë, ai vazhdon të marrë kujdes të gjithanshëm dhe të dhembshur, siç konfirmohet nga raportet mjekësore… Rrethanat humanitare të përmendura nga Mlladiq nuk janë të mbështetura nga provat.”
Mlladiqi dhe krimet në Srebrenicë e Sarajevë
83-vjeçari është dënuar për rolin e tij në:
- Masakrën e Srebrenicës në korrik 1995, ku forcat serbe të Bosnjës masakruan mbi 8,000 burra dhe djem myslimanë.
- Rrethimin 43-mujor të Sarajevës, gjatë së cilit popullsia civile u mbajt nën zjarr të vazhdueshëm, terror dhe mungesë ndihme humanitare.
Kjo masakër njihet si gjenocidi më i rëndë në Evropë pas Luftës së Dytë Botërore dhe kulm i përgjakshëm i luftës së Bosnjës, që shpërtheu gjatë shpërbërjes së Jugosllavisë. Forcat serbe të Bosnjës kërkuan të krijonin territore etnikisht të pastra përmes spastrimit etnik kundër boshnjakëve myslimanë dhe kroatëve.
Gjendja shëndetësore dhe qëndrimi në burg
Avokatët e Mlladiqit e kanë përshkruar prej kohësh si të sëmurë rëndë dhe të dobët fizikisht, duke thënë se ai vuan nga një sëmundje e pashërueshme dhe ka pak muaj jetë. Ata kanë kërkuar lirimin me kusht për arsye shëndetësore që nga viti 2017.
Megjithatë, Santana deklaroi se:
“Vazhdimi i vuajtjes së dënimit nga Mlladiqi nuk është as çnjerëzor e as degradues.”
Arrestimi dhe reagimet në Serbi
Ratko Mlladiq u arrestua në Serbi në vitin 2011, pas 16 vitesh në arrati, dhe po e vuan dënimin në një burg në Hagë.
I biri i tij, Darko Mlladiq, shpesh flet për gjendjen e rënduar shëndetësore të të atit në mediat serbe, ku ai ende shikohet si hero nga nacionalistët.
Vendimi i fundit konfirmon se drejtësia ndërkombëtare nuk do të lejojë lirimin e parakohshëm të një prej figurave më famëkeqe të luftërave në Ballkan, pavarësisht moshës apo gjendjes së tij shëndetësore.
