Korniza e sekularizuar e dekolonizimit nuk ka arritur të sjellë çlirim të vërtetë për të shtypurit. Komuniteti musliman duhet të dalë me qasjen e tij.
Autor M. A. Kholwadia
Themelues dhe drejtor i Kolegjit Darul Qasim, Çikago
Botuar më 26 shkurt 2024
Miliona jo-palestinezë kanë marshuar nëpër rrugët e Amerikës, Evropës dhe kontinenteve të tjera duke demonstruar kundër luftës së Izraelit në Gaza. Mijëra studentë në mbarë botën gjithashtu kanë shprehur zemërimin e tyre ndaj okupimit brutal dhe vrasjeve masive. Shpërthimet e fundit të mospajtimit kundër politikanëve në ngjarje publike në Shtetet e Bashkuara dhe vende të tjera gjithashtu tregojnë shkallën e përbuzjes që ndjen bota.
Këto zëra dhe protesta kundër luftës me siguri kanë ndryshuar opinionin publik global, dhe Izraeli ka humbur çfarëdo ngjashmërie me një imazh të mirë që kishte më parë. Dhe megjithatë, ata që janë në pozicion për të ndalur vrasjet në Gaza mbeten kokëfortësisht të lidhur me pohimin: “Izraeli ka të drejtë të mbrojë veten.”
Pra, çfarë mund ose duhet të bëhet për të shkaktuar një ndryshim të madh në politikë? Çfarë mund të bëjë komuniteti musliman nga ana e tij? Veprimi qytetar dhe qëndrimi kundër shtypjes janë padyshim të nevojshme. Por ato janë taktika afatshkurtra dhe larg një strategjie gjithëpërfshirëse.
Ajo që unë propozoj është një vështrim serioz në një qasje afatgjatë drejt çlirimit që bazohet në ajete (vargje) të Kuranit që na japin neve, muslimanëve, udhëzime të qarta.
Udhëzimi i parë i rëndësishëm për t’u marrë parasysh është se Kurani nuk e miraton artin e artistit nëse nuk ka asnjë ndikim në shoqëri dhe çështjet e komunitetit. Sureja Ash-Shu’ara në vargjet 225-226 flet për poetët që “enden në të gjitha luginat” e imagjinatës dhe “thonë atë që nuk e bëjnë”. Në kontekstin e sotëm, ekuivalenti i këtyre poetëve ose artistëve në përgjithësi janë akademikët e “kullave të fildishta”, arti dhe përpjekja intelektuale e të cilëve nuk përballen me realitetin dhe angazhimin qytetar.
Kurani bën një përjashtim dhe “lavdëron” ata poetë që besojnë, bëjnë vepra të mira dhe kështu e përkthejnë artin e tyre në veprim real. Ata gjithashtu e kujtojnë Allahun shumë dhe kështu jetojnë me Të Vërtetën dhe kërkojnë shfajësim kur të shtypurit padrejtësohen.
Udhëzimi i dytë që gjejmë në Kuran është ideja e vendosjes dhe promovimit të angazhimit akademik edhe përballë luftës qytetare. Vargu 122 në fund të sures Teube (9) thotë:
“Nuk është e nevojshme të dalin në luftë të gjithë besimtarët. E përse nga çdo grumbull i tyre të mos shkojë një grup për t’u aftësuar në diturinë fetare, për ta mësuar popullin e vet kur të kthehen te ata, në mënyrë që ata ta kuptojnë (e të ruhen).” E një kuptim i ajeteve sipas autorit:
“Nuk është e përshtatshme për besimtarët të shkojnë dhe të luftojnë (në rrugën e Allahut) të gjithë së bashku. Sikur të mbetej vetëm një grup nga çdo grup (dhe të qëndronte pas) dhe të përpiqej të kuptonte fenë (përmes studimit dhe kërkimit) në mënyrë që të mund të këshillonin popullin e tyre (që shkon dhe lufton) kur ata kthehen tek ata, në mënyrë që ata (aktivistët) të këshillohen mirë dhe të marrin masa paraprake.”
Kjo është një thirrje e qartë për një detyrë të dyfishtë të komunitetit musliman që pasqyron ndarjen e punës dhe aktivitetit komunal. Një departament mund të jetë përgjegjës për ruajtjen e paqes dhe drejtësisë në tokë, dhe tjetri mund të angazhohet në të nxënë dhe kërkim – pra, shkrim, kërkim dhe formulim politikash përmes institucioneve arsimore, qendrave të mendimit (think tanks) dhe OJQ-ve. Këta studiues dhe akademikë më pas do të këshillonin politikëbërësit dhe ligjvënësit për të reformuar dhe ndryshuar ligjet që janë subjekt i ixhtihadit dhe politikës (sijasah).
Ndërsa ne bëjmë thirrje që muslimanët të bashkohen në veprim direkt në afat të shkurtër, Kurani na thërret të financojmë dhe mbështesim institucionet akademike dhe kërkimore për hir të jetëgjatësisë muslimane. Ky është një model që ende nuk është testuar dhe provuar në komunitetin tonë modern global. Por ka precedentë historikë për këtë.
Konteksti modern sociopolitik kërkon përpjekje të reja që janë në mënyrë të ngjashme të rrënjosura në përmbajtjen autentike islame.
Gjuha e sekularizuar e dekolonizimit ka rezultuar dështim total në kuptimin e lirisë, çlirimit të vërtetë dhe drejtësisë, ishte dështim në të kaluarën është edhe dështim aktual. Edhe pse vendet e kolonizuara kanë hequr qafe zgjedhën e imperializmit formalisht, pjesa më e madhe e botës mbetet ekonomikisht, shoqërisht dhe kulturalisht nën kthetrat e fuqive perandorake.
Nevoja e kohës është të formulohen nocione të reja të sovranitetit dhe të artikulohet se si do të dukej një formë autentike muslimane e drejtësisë në botën moderne.
Muslimanët nuk duhet të shmangen nga të qenit kreativ në mënyrën se si eksplorojnë mundësi të reja të teorisë politike dhe shoqërore në nivele lokale, kombëtare dhe ndërkombëtare, madje (dhe veçanërisht) në kontrast me nocionet mbizotëruese perëndimore të modernitetit, sovranitetit dhe drejtësisë.
Aktivizmi musliman që është ende i rrënjosur në kuadrin e ideologjisë perandorake perëndimore dhe teorisë politike nuk është i mjaftueshëm. Ne duhet të artikulojmë në mënyrë autentike qasjen tonë në nivel teorik dhe praktik.
Nëse muslimanët modernë do të udhëheqin edhe një herë komunitetin botëror në rezistencën ndaj shtypjes dhe në qëndrimin për drejtësi, nuk ka alternativë ndaj një qasjeje të dyfishtë që njeh luftërat politike dhe intelektuale që janë parakushte të nevojshme për manifestimin e çlirimit të vërtetë.
Pikëpamjet e shprehura në këtë artikull janë të autorit dhe nuk pasqyrojnë domosdoshmërisht qëndrimin editorial të Redaksisë.
