Fara e linit përmban lëndë ushqyese të dobishme si fibra dietike, lignane dhe acide yndyrore omega-3, të cilat ndihmojnë në uljen e yndyrnave në gjak dhe në kontrollin e tensionit të lartë.
Ajo gjithashtu mund të mbështesë jetëgjatësinë duke reduktuar rrezikun e disa llojeve të kancerit, duke ndihmuar në menaxhimin e peshës, kontrollin e sheqerit në gjak dhe uljen e inflamacionit.
Studiuesit sugjerojnë se konsumimi i rreth 3 deri në 4 lugë gjelle fara liri në ditë për të paktën 12 javë mund të japë përfitimet më të mira për uljen e tensionit të gjakut.
A e ul fara e lirit tensionin e gjakut?
- Studimet tregojnë se fara e lirit (Linum usitatissimum) mund të ndihmojë si trajtim plotësues kundër hipertensionit.
- Përbërësit kryesorë si fibra, lignanet dhe acidi alfa-linolenik (ALA) ndikojnë pozitivisht në reduktimin e yndyrnave në gjak dhe tensionit.
- Fara e lirit mund të ulë si tensionin sistolik, ashtu edhe atë diastolik, me ndikim më të madh te ai sistolik.
- Edhe një ulje e vogël e tensionit mund të reduktojë rrezikun e goditjes në tru me 10% dhe të vdekshmërisë nga sëmundjet koronare me 7%.
- Doza më efektive është pak mbi 3 lugë fara të plota në ditë (rreth 30 g), për të paktën 20 javë.
- Fara e plotë ose e bluar është më efektive se vaji i farës së lirit, sepse përmban më shumë omega-3, lignane dhe fibra.
A ndihmon fara e lirit në jetëgjatësi?
Po, për shkak të profilit të pasur ushqyes:
- Ka fibra, ALA dhe antioksidantë që luftojnë inflamacionin dhe reduktojnë rrezikun e sëmundjeve të zemrës, diabetit të tipit 2, sëmundjeve të veshkave dhe mëlçisë.
- Ndihmon në menaxhimin e peshës dhe reduktimin e perimetrit të belit tek personat obezë.
- Përmirëson kontrollin e sheqerit në gjak dhe ndikon pozitivisht në rezistencën ndaj insulinës.
- Mund të reduktojë rrezikun e disa llojeve të kancerit; studime laboratorike tregojnë se lignanet nga fara e lirit ndalojnë rritjen e qelizave tumorale.
Si ta përdorni farën e lirit për tensionin dhe jetëgjatësinë
Mund ta shtoni në mënyrë të thjeshtë në dietën tuaj:
- Sipër kosit, tërshërës apo drithërave
- Në smoothie
- Në bukë shtëpie apo brumëra
- Në supa, sallata, gjellëra
- Në granola ose salca të bëra në shtëpi
👉 Për hipertension, efektet më të dukshme shfaqen me mbi 3 lugë fara të plota (30 g) në ditë për të paktën 20 javë.
👉 Nuk duhet të zëvendësojë trajtimin standard të mjekut, por të përdoret si plotësim.
A është e sigurt fara e lirit?
Zakonisht është e sigurt, por ka disa paralajmërime:
- Efekte anësore: fryrje, ndjenjë mbushjeje në bark, diarre – sidomos nëse konsumohet shumë njëherësh.
- Shtatzënia dhe gjidhënia: mund të mos jetë e sigurt, prandaj kërkohet kujdes dhe konsultë me mjekun.
- Ndërveprim me barna: mund të ndikojë tek holluesit e gjakut ose disa bimë mjekësore; rekomandohet ta merrni të ndarë nga ilaçet (rreth 2 orë larg).
- Konsum i tepërt: fara e papërpunuar ka glikozide cianogjene dhe acid fitik, që në sasi të mëdha mund të jenë të dëmshme.
- Alergji të rralla: në disa raste mund të shkaktojë reaksione serioze deri në anafilaksi.